MXIK kodini qanday tanlash kerak: umumiy kod yoki brend kodi
Chop etilgan: 17-oktabr, 2026
Katalogda bitta tovarning yuzlab kodi boʻlishi mumkin. Faqat shampunlar uchun 767 ta kod bor: uchtasi umumiy, 764 tasi aniq brend va hajmlarning kodlari. Chek va hisob-fakturaga qaysi birini yozish kerakligini amaldagi qoidalar boʻyicha qisqacha tushuntiramiz.
Avval nima sotayotganingizni aniqlang
Barista tayyorlagan kapuchino — umumiy ovqatlanish kodi 10202001010000002, javondagi paketli kapuchino esa — tovar. Soch olish — xizmat, soch olish mashinkasi — tovar. Tasnif har bir natijada bu nima ekanini yozadi: tovar, xizmat yoki kafeda tayyorlangan taom.
Eng muhimi — birinchi 11 ta raqam
MXIK kodi 17 ta raqamdan iborat. Birinchi 11 tasi — tovar turi: guruh, sinf, pozitsiya va subpozitsiya. Oxirgi oltitasi — brend va xususiyatlar.
Sotilgan narsaga mos kelmaydigan kod uchun Soliq kodeksi (223-modda) chek yoki hisob-fakturadagi tovar qiymatining 1% miqdorida jarima nazarda tutadi. Milliy katalog toʻgʻrisidagi nizom esa birinchi 11 ta raqami boshqa boʻlgan kodni mos kelmaydigan deb hisoblaydi. Shuning uchun shampun flakoniga «shampun + balzam» sovgʻa toʻplamining kodini yozish — xato, hatto brend bir xil boʻlsa ham: toʻplam va shampun — turli tovar turlari.
Umumiy kod va brend kodi
- Umumiy kod — brendsiz tovar turi, masalan
03305005001000000«Shampun (barcha turlari)». Odatda u oltita nol bilan tugaydi, lekin har doim emas: kafedagi qahva ichimliklari uchun bu10202001010000002. - Brend kodi — bitta aniq tovar: brend, seriya, hajm. Masalan,
03305005001495007— Clear detox kundalik shampuni, 200 ml. Bunday kodlar odatda shtrix-kodli tovarlar uchun yaratiladi va shtrix-kod kod kartasida koʻrsatiladi — bu yerda8714100757147.
Brend kodi — faqat shtrix-kodi bir xil tovar uchun
Qadoqdagi shtrix-kodni qidiruvga kiriting.
- Shu shtrix-kodli kod topildi — bu sizning tovaringiz kodi. Bunday tovar uchun aynan shu kod toʻliq kerak, faqat birinchi 11 ta raqami emas.
- Shtrix-kod katalogda yoʻq — tovarning oʻz kodi yoʻq, qidiruv shu brenddagi tovarlarni koʻrsatsa ham. Umumiy kodni oling: bu nima ekanini soʻz bilan yozing — «shampun», «kir yuvish kukuni» — va brendsiz kodni tanlang.
Rasmiy katalog ham shunday deydi: umumiy kodlardan «katalogda atributlarni hisobga olgan holda bir xil tovarlar mavjud boʻlmaganda foydalanish mumkin». Oʻsha Clear detoxning 400 ml-lik flakoni endi bir xil tovar emas: uning oʻz kodi — 03305005001495008 — va oʻz shtrix-kodi bor.
Qurilish materiallari va markirovkalanadigan tovarlar
- 2026-yil 1-iyuldan qurilish materiallarining 423 ta umumiy kodini hisob-fakturalarda koʻrsatib boʻlmaydi — batafsil kod kerak, koʻpincha oʻlchami bilan: masalan,
03917001006000255«Polipropilen oʻtish birikmasi, 25x20 mm». Qurilish materiallari uchun yangi kodlar mkinfo.uz orqali soʻraladi. - Sigaret, alkogol, pivo, dori vositalari va majburiy raqamli markirovkalanadigan boshqa tovarlar faqat oʻz MXIK kodi bilan sotiladi: u markirovka kodiga bogʻlangan va Soliq qoʻmitasi ularni cheklarda solishtiradi.
Tovarni qayta sotsangiz
Chekdagi kod siz sotib olgan narsaga mos kelishi kerak, shuning uchun uni yetkazib beruvchining elektron hisob-fakturasidan olish eng oson. Kassangizga xizmat koʻrsatish markazi kiruvchi hisob-fakturalardagi kodlar kassaga avtomatik tushishini sozlab berishi mumkin. Hisob-fakturadagi kod notoʻgʻri boʻlsa, yetkazib beruvchidan uni tuzatishni soʻrang.
Oʻlchov birligi va qadoq
Chek va hisob-fakturada MXIK kodi yonida katalogdagi oʻlchov birligi yoki qadoq — tovarni nimada sotayotganingiz koʻrsatiladi: dona, litr, 250 ml-lik flakon. Kodga bitta oʻlchov birligi biriktirilgan boʻlsa, aynan uni koʻrsatish kerak. Kerakli qadoq boʻlmasa, uni tasnif.soliq.uz saytida ERI bilan kirib qoʻshish mumkin. Tasnif barcha qadoq kodlarini kod kartasida koʻrsatadi.
Kod boʻlmasa yoki chekda notoʻgʻri kod ketgan boʻlsa
- Mos kod yoʻq — uni tasnif.soliq.uz saytida soʻrang: ERI bilan kiring va tovar nomi, brendi, tavsifi, TIF TN kodi, shtrix-kodi, oʻlchov birligi va surati bilan soʻrovnoma yuboring. Soʻrovnoma 3 ish kuni ichida koʻrib chiqiladi.
- Chekdagi notoʻgʻri kodni soliq toʻlovchining shaxsiy kabinetida tuzatish mumkin — xato aniqlangan oy uchun QQS yoki aylanmadan olinadigan soliq boʻyicha hisobot topshirish muddatigacha.
- Hisob-fakturada kodni almashtirib boʻlmaydi: notoʻgʻri kodli qator tuzatilgan hisob-faktura bilan nolga tushiriladi va toʻgʻri kod bilan yangi hisob-faktura rasmiylashtiriladi.
Kodlar boʻyicha savollarga Soliq qoʻmitasining call-markazi javob beradi: 1198.
Muhim
Tasnif by Krafta — norasmiy xizmat, bu maqola esa buxgalter maslahati emas. Qoidalar 2026-yil oktyabr holatiga koʻra keltirilgan va oʻzgarib turadi, shuning uchun chek chiqarishdan oldin kodni tasnif.soliq.uz rasmiy katalogi bilan solishtiring.
Kodni toping, katalogni guruhlar boʻyicha oching yoki Telegramdagi botdan soʻrang.